Een dikke wang door een tand of kies kan komen door een ontsteking met pus, een abces. In dit artikel leest u wat u het beste kunt doen, wat u beter niet doet en hoe de tandarts een abces behandelt.
Ik heb een dikke wang door een tand of kies, wat moet ik nu doen?
Bel dezelfde dag uw tandarts en zeg dat u een dikke wang heeft. Is de praktijk gesloten, bel dan de spoedlijn van uw tandarts of de huisartsenpost. Bel direct 112 of ga naar de spoedeisende hulp als u moeilijk kunt slikken of ademen, uw mond niet goed open krijgt, de zwelling zich naar uw oog of hals verspreidt, of als u hoge koorts heeft en zich erg ziek voelt. Pijnstillers van de drogist, zoals paracetamol, kunnen de pijn tijdelijk verminderen. Volg de bijsluiter. Ze halen de oorzaak niet weg, dus wacht niet af.
Wat is een abces bij een tand en hoe ontstaat het?
Een abces is een ophoping van pus. Pus ontstaat als het lichaam bacteriën bestrijdt. Bij een tand ontstaat een abces meestal als bacteriën via een gaatje (caries), een gebarsten of afgebroken tand of kies het zenuwweefsel in het midden bereiken. Dat weefsel gaat dan dood en de ontsteking komt aan de punt van de wortel. Ook kan een abces ontstaan bij tandvleesontsteking, of bij een kies die maar half doorkomt, zoals soms bij een verstandskies. Een tandarts of mondhygiënist kan vaststellen wat bij u de oorzaak is.
Hoe ziet een abces in de mond eruit en hoe voelt het?
Vaak voelt u kloppende, zeurende pijn die kan uitstralen naar het oor, de kaak of de slaap. Bijten op de tand of kies doet meestal pijn. Het tandvlees kan rood en gezwollen zijn en soms ziet u een bultje, als een pukkel, waaruit pus kan komen. U kunt een vieze smaak in uw mond hebben. De wang of kaak kan dik en warm aanvoelen, en soms komt er koorts bij. Soms geeft een abces weinig pijn. Alleen een tandarts kan vaststellen wat er aan de hand is.
Mag ik zelf een abces doorprikken of leegdrukken?
Nee, dat kunt u beter niet doen. Met een naald of door te drukken kunt u de bacteriën dieper in het weefsel duwen en de infectie verergeren. Ook kunt u zichzelf verwonden en is het lastig om schoon te werken. Gaat het abces vanzelf open, spoel uw mond dan voorzichtig met lauw water. Laat het daarna toch nog dezelfde dag of de volgende dag door een tandarts bekijken. Een tandarts kan het abces veilig en met verdoving openmaken en de oorzaak aanpakken.
Helpt koelen of warmte bij een dikke wang door een tand?
Koelen aan de buitenkant van de wang kan prettig voelen. Gebruik een koelelement of washandje met koud water, wikkel het in een doek en leg het steeds maar even op uw wang. Leg ijs nooit direct op uw huid. Warmte wordt meestal afgeraden, omdat dit een ontsteking kan versterken. Koelen of een pijnstiller neemt de oorzaak niet weg. Een abces gaat daar niet van over. U hebt dus altijd een tandarts nodig, ook als de zwelling door het koelen minder lijkt.
Kan een abces gevaarlijk worden als ik niets doe?
Ja, dat kan. De infectie kan zich verspreiden naar de kaak, de wang, de mondbodem, de hals of de omgeving van het oog. Dat kan leiden tot een dik gezicht, problemen met slikken of ademen en koorts. In zeldzame gevallen komen bacteriën in het bloed of in de hersenen terecht. Dat is levensbedreigend. Mensen met een verminderde weerstand, bijvoorbeeld door diabetes of bepaalde medicijnen, lopen meer risico. Heeft u een dikke wang en daarbij ademhalings- of slikklachten of hoge koorts? Bel dan direct 112.
Gaat een abces vanzelf over als het gebarsten is en de pijn weg is?
Nee, de oorzaak is dan nog niet weg. Als een abces openbarst, loopt de pus weg en neemt de druk af. Daardoor verdwijnt de pijn vaak. De besmette tand of het besmette weefsel blijft echter ontstoken. De klachten kunnen dan terugkomen, soms op een ander moment en heftiger. Soms blijft de ontsteking sluimeren zonder dat u er veel van merkt. Maak daarom ook bij het verdwijnen van de pijn een afspraak bij de tandarts om de oorzaak te laten behandelen.
Hoe behandelt de tandarts een abces en krijg ik altijd antibiotica?
De tandarts zoekt eerst de oorzaak, vaak met een foto. Het doel is de ontsteking weg te halen en de pus te laten weglopen. Dat kan met een wortelkanaalbehandeling, het schoonmaken van tandvleeszakken of het trekken van de tand of kies. Soms maakt de tandarts het abces onder verdoving open. Antibiotica krijgt u niet altijd. Volgens de richtlijnen zijn ze vooral bedoeld bij verspreiding van de ontsteking, koorts of een verminderde weerstand. Bij ernstige klachten kunt u worden doorverwezen naar een kaakchirurg of het ziekenhuis.
Deze informatie is algemeen en vervangt geen persoonlijk advies van uw tandarts of mondhygiënist.