Een onzichtbare ontsteking met mogelijk grote gevolgen
De meeste mensen associëren een bezoek aan de Tandarts Nijmegen vooral met gaatjes, tandsteen en een frisse mond. Toch blijkt steeds vaker dat de gezondheid van uw tandvlees verder reikt dan alleen uw gebit.
Wetenschappers onderzoeken al jaren of er een relatie bestaat tussen een ernstige tandvleesontsteking, ook wel parodontitis genoemd, en het ontstaan van hart- en vaatziekten. In dit artikel nemen we deze mogelijke samenhang stap voor stap met u door.
Parodontitis: wat gebeurt er precies in uw mond?
Parodontitis is een voortgeschreden vorm van tandvleesontsteking waarbij niet alleen het tandvlees, maar ook het onderliggende steunweefsel en kaakbot worden aangetast.
De oorzaak ligt bijna altijd bij tandplak. Dit dunne bacteriële laagje vormt zich dagelijks opnieuw op uw tanden en kiezen. Wordt plak niet goed verwijderd, dan verhardt het tot tandsteen. Onder de tandvleesrand krijgen bacteriën zo de kans om zich op te hopen, wat uiteindelijk leidt tot een hardnekkige ontsteking.
Naarmate deze ontsteking langer bestaat, trekt het tandvlees zich terug en breekt het kaakbot rondom de wortels geleidelijk af. Blijft behandeling uit, dan kunnen tanden en kiezen los gaan staan en op termijn zelfs uitvallen.
Hoe herkent u ontstoken tandvlees?
Een vervelend kenmerk van parodontitis is dat de klachten in het begin vaak mild of zelfs afwezig zijn. Veel patiënten merken daardoor pas in een later stadium dat er iets mis is met hun tandvlees.
Let daarom op de volgende signalen:
- Tandvlees dat bloedt bij het poetsen of flossen.
- Een rode, opgezwollen of gevoelige tandvleesrand.
- Een onaangename adem of een vieze smaak in de mond.
- Tandvlees dat langzaam terugtrekt.
- Tanden of kiezen die losser aanvoelen dan voorheen.
- Opvallende veranderingen in de ruimte tussen uw tanden.
Herkent u een combinatie van deze klachten? Beschouw dit niet als onschuldig. Ontstoken tandvlees vormt vrijwel altijd het eerste stadium van parodontitis en verdient tijdige aandacht van een tandarts of mondhygiënist.
De link tussen parodontitis en uw hart- en vaatstelsel
Verschillende onderzoeken laten een duidelijk statistisch patroon zien: mensen met parodontitis hebben gemiddeld vaker te maken met hart- en vaatziekten dan mensen met een gezond tandvlees.
De verklaring die onderzoekers hiervoor aandragen, heeft te maken met ontsteking. Bij parodontitis is er sprake van een chronische ontstekingsreactie in de mond. Via het ontstoken tandvlees kunnen bacteriën en ontstekingsstoffen relatief gemakkelijk de bloedbaan bereiken.
Eenmaal in de bloedbaan kunnen deze stoffen bijdragen aan ontstekingsprocessen die ook een rol spelen bij het ontstaan van hart- en vaatziekten. Omdat beide aandoeningen dus via ontsteking met elkaar verweven lijken, wordt er veel onderzoek gedaan naar de precieze wisselwerking.
Belangrijk om te benadrukken: een statistisch verband is niet hetzelfde als een bewezen oorzakelijk verband. Parodontitis veroorzaakt niet automatisch een hartziekte, en het is tot op heden niet aangetoond dat het behandelen van parodontitis hart- en vaatziekten daadwerkelijk voorkomt.
Leidt tandvleesontsteking rechtstreeks tot een hartaanval?
Dit is een vraag die veel patiënten van onze Tandartspraktijk Nijmegen Noord ons stellen, en het antwoord is geruststellend: nee, er is geen wetenschappelijk bewijs dat ontstoken tandvlees op zichzelf een hartaanval veroorzaakt.
Wat we wél weten, is dat parodontitis in verband wordt gebracht met een verhoogd risico op bepaalde hart- en vaatziekten. Maar dit risico wordt mede bepaald door andere, vaak zwaarder wegende factoren, zoals:
- Roken.
- Diabetes.
- Een te hoge bloeddruk.
- Een verstoord cholesterolgehalte.
- Erfelijke aanleg voor hart- en vaatziekten.
Een gezonde mond maakt dus onderdeel uit van een gezonde leefstijl, maar dit vervangt nooit de reguliere controles bij uw huisarts of cardioloog.
Werkt het ook andersom: meer hartproblemen, meer kans op parodontitis?
Het lijkt inderdaad om een wisselwerking te gaan. Mensen met parodontitis hebben, zoals gezegd, gemiddeld vaker hart- en vaatziekten. Omgekeerd zien we dat mensen met bepaalde chronische aandoeningen, zoals diabetes, gevoeliger kunnen zijn voor tandvleesproblemen.
Daarnaast spelen gedeelde leefstijlfactoren een grote rol. Roken en een ongezond voedingspatroon beïnvloeden namelijk zowel uw mondgezondheid als uw hartgezondheid negatief.
Heeft u een hart- of vaatziekte, of gebruikt u hiervoor medicatie? Meld dit dan altijd bij uw tandarts. Deze informatie is relevant voor de behandeling die wordt voorgesteld.
Kan behandeling van parodontitis uw hart gezonder maken?
Een parodontitisbehandeling is in de eerste plaats gericht op het terugdringen van de ontsteking, het voorkomen van verdere afbraak van tandvlees en kaakbot, en het zo lang mogelijk behouden van uw eigen tanden en kiezen.
Interessant is dat onderzoek aantoont dat zo'n behandeling bepaalde ontstekingswaarden in het lichaam positief kan beïnvloeden. Toch is het op dit moment nog niet wetenschappelijk bewezen dat het behandelen van parodontitis het risico op een hartinfarct of beroerte daadwerkelijk verlaagt.
Dat neemt niet weg dat behandeling van parodontitis van groot belang blijft, zowel voor uw mondgezondheid als voor uw gezondheid in bredere zin.
Zo beschermt u zich tegen parodontitis
Met een aantal structurele gewoonten verlaagt u de kans op tandvleesproblemen aanzienlijk. Onze Tandarts Gelderland geeft u graag de volgende adviezen mee:
- Poets uw tanden minimaal twee keer per dag met een fluoridetandpasta.
- Reinig dagelijks de tussenruimtes met ragers, flossdraad of tandenstokers.
- Laat tandplak en tandsteen tijdig professioneel verwijderen.
- Stop met roken, of probeer dit in ieder geval flink terug te brengen.
- Plan regelmatig een controle bij uw tandarts of mondhygiënist.
- Laat bloedend of terugtrekkend tandvlees altijd op tijd beoordelen.
Heeft u diabetes of een hart- of vaatziekte? Bespreek dit dan expliciet tijdens uw volgende tandheelkundige controle, zodat uw behandelaar hiermee rekening kan houden.
Wanneer is een bezoek aan de tandarts of mondhygiënist noodzakelijk?
Merkt u dat uw tandvlees regelmatig bloedt, heeft u een onaangename adem, of valt het u op dat uw tandvlees terugtrekt? Wacht dan niet totdat u pijn ervaart.
Parodontitis kan namelijk lange tijd vrijwel ongemerkt aanwezig zijn, zonder dat u er zelf iets van voelt. Juist daarom is een periodieke controle zo waardevol.
Tijdens deze controle beoordeelt uw tandarts of mondhygiënist de staat van uw tandvlees en voert, indien nodig, een uitgebreidere parodontale meting uit. Wordt parodontitis vastgesteld, dan stellen wij samen met u een passend behandelplan op.
Een gezonde mond draagt bij aan een gezond lichaam
Uw mond functioneert niet los van de rest van uw lichaam. Een gezonde mond levert een bijdrage aan uw algehele welzijn, ook als het exacte verband met hart- en vaatziekten nog niet volledig is opgehelderd.
Juist om die reden is het zo belangrijk om tandvleesproblemen vroeg te signaleren en direct in behandeling te nemen, in plaats van af te wachten.
Benieuwd hoe gezond uw tandvlees daadwerkelijk is? Bij onze Tandartspraktijk Nijmegen kijken we graag samen met u mee. Maak gerust een afspraak voor een uitgebreide controle, zodat we vandaag al kunnen bouwen aan een gezonde mond voor de toekomst.